3.1.1 Język strony (ang.) Language of Page
Spis treści
Istota i cel kryterium
Kryterium sukcesu 3.1.1 nakłada obowiązek programowego określenia domyślnego języka naturalnego dla każdej tworzonej strony internetowej. Głównym celem tej wytycznej jest zapewnienie, że oprogramowanie użytkownika oraz technologie asystujące otrzymają precyzyjną informację, w jakim języku sformatowano zasadniczą część witryny.
Gwarantuje to, że syntezatory mowy automatycznie dopasują właściwy zestaw reguł fonetycznych, a przeglądarki bezbłędnie wyrenderują znaki i litery specyficzne dla danego alfabetu. Wdrożenie tej reguły eliminuje sytuacje, w których systemy informatyczne muszą zgadywać przeznaczenie językowe tekstu, co drastycznie podnosi czytelność i eliminuje błędy w interpretacji.
Pamiętaj, że kryterium 3.1.1 odnosi się do domyślnego języka strony. Jeśli na stronie występują fragmenty tekstu w innym języku, należy je oznaczyć osobno, co jest wymaganiem kryterium WCAG 3.1.2 Język części.
Definicja w j. angielskim
Definicja dostępna pod adresem:
https://www.w3.org/WAI/WCAG22/quickref/#language-of-page
Definicja w j. polskim
Definicja dostępna pod adresem:
https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#jezyk-strony
Słownik pojęć
- Język naturalny
-
–
język mówiony, pisany lub migowy (o znakach wizualnych lub dotykowych), którym ludzie porozumiewają się między sobą, np. polski, niemiecki, polski język migowy. Nie są nim języki programowania, formuły ani kody techniczne.
Źródło: World Wide Web Consortium (W3C), „język naturalny”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, tłum. Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, 2021, https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#dfn-jezyki-naturalne [dostęp: 14.10.2026].
- Określony programowo (ang.) programmatically determined
-
–
informacja zapisana przez autora w kodzie w taki sposób, że różne programy użytkownika, w tym technologie wspomagające, mogą ją odczytać i przedstawić użytkownikowi w potrzebnej mu formie. Dla języka strony takim zapisem jest atrybut
langw elemencie<html>.Źródło: World Wide Web Consortium (W3C), „określony programowo”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, tłum. Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, 2021, https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#dfn-programowo-okreslone [dostęp: 14.10.2026].
Wpływ na dostępność (Kogo wspierasz?)
- Osoby niewidome i słabowidzące korzystające z czytników ekranu ((ang.) Screen Readers): Urządzenie automatycznie ładuje odpowiedni słownik, zasady wymowy oraz intonację. Gdy pominiesz ten element, polski tekst przeczytany z angielską syntezą stanie się całkowicie losową i chaotyczną zniekształconą mową, wywołującą u odbiorcy ogromną frustrację.
- Osoby z dysleksją oraz trudnościami poznawczymi: Specjalistyczne narzędzia powiększające lub formatujące tekst potrzebują informacji o języku naturalnym, aby poprawnie dzielić wyrazy, dobierać odpowiednie kroje pisma i ułatwiać płynne czytanie, co drastycznie zmniejsza zmęczenie psychiczne użytkownika.
- Użytkowników korzystających z narzędzi tłumaczących i słowników: Programy użytkownika mogą wykorzystać zadeklarowany język strony, by zaproponować tłumaczenie na język odbiorcy lub podać definicję słowa ze słownika właściwego dla tego języka. Również dla osób korzystających z monitorów brajlowskich poprawny język pozwala oprogramowaniu dobrać właściwą tablicę brajlowską i skróty.
Zasady wdrażania i wymagania techniczne
- Umieść atrybut
langbezpośrednio w znaczniku otwierającym<html>na samym początku dokumentu HTML. To ustawienie zdefiniuje domyślny język dla całej zawartości witryny. - Wykorzystaj poprawny znacznik języka zgodny ze standardem BCP 47. Jego podstawą jest kod języka, zwykle dwuliterowy (np. pl dla języka polskiego, en dla angielskiego, de dla niemieckiego), a dla języków bez takiego kodu trzyliterowy.
- Zastosuj rozszerzony format krajów (np.
pl-PLluben-US), jeśli specyfika projektu wymaga wskazania konkretnego dialektu lub regionu geograficznego, choć do spełnienia poziomu A wystarczy sam kod języka (np. pl). - Zadbaj o dynamiczną aktualizację atrybutu
langza pomocą (ang.) JavaScript, jeżeli Twoja strona jest aplikacją typu (ang.) Single Page Application lub pozwala użytkownikowi na zmianę wersji językowej w locie. Kod musi zawsze wiernie odzwierciedlać aktualny stan prezentowanej treści. - Unikaj mylenia atrybutu języka z deklaracją kodowania znaków. Znacznik
<meta charset="UTF-8">odpowiada wyłącznie za poprawne wyświetlanie liter, natomiast atrybutlangokreśla język naturalny. Są to dwa odrębne parametry techniczne w drzewie DOM. - Pamiętaj o różnicach między standardami. Atrybut
xml:langstosuj wyłącznie w dokumentach XML oraz XHTML. Przy tworzeniu nowoczesnych stron w standardzie HTML5 jedynym wyborem powinien być klasyczny atrybutlang.
Wyjątki i sytuacje szczególne
Kryterium sukcesu 3.1.1 odnosi się bezwzględnie do domyślnego, głównego języka całej strony internetowej. W ramach tego kryterium nie przewidziano żadnych wyjątków zwalniających z tego obowiązku.
Kryterium dotyczy wyłącznie języka naturalnego, czyli języka, którym ludzie porozumiewają się mową, pismem lub znakami. Fragmenty kodu w językach programowania, formuły, identyfikatory czy dane techniczne nie są językiem naturalnym: nie bierzesz ich pod uwagę, ustalając domyślny język strony, i nie oznaczasz ich osobnym atrybutem lang (kryterium 3.1.2 również tego nie wymaga). Gdy strona zawiera treść w kilku językach naturalnych, językiem domyślnym jest ten, w którym napisano najwięcej tekstu, a przy równej ilości ten użyty jako pierwszy. Pozostałe fragmenty oznaczasz zgodnie z kryterium 3.1.2 Język części.
Przykłady implementacji
Najczęstsze błędy
- Całkowite pominięcie atrybutu
lang(lubxml:langw dokumentach cyfrowych) w głównym znaczniku<html>. To krytyczne uchybienie, które skazuje użytkowników technologii wspomagających na całkowicie chaotyczną interpretację tekstu. - Brak spójności między zadeklarowanym atrybutem a faktyczną zawartością, czyli sytuacja, w której kod wskazuje np.
lang="es", podczas gdy cała strona została napisana po polsku. - Stosowanie nieprawidłowych lub nieoficjalnych kodów językowych (np.
lang="polski",lang="plk"), które nie są poprawnymi znacznikami języka BCP 47. - Próba zastąpienia atrybutu języka deklaracją kodowania znaków
charsetlub nagłówkami odpowiedzi serwera HTTP, które nie są poprawnie interpretowane przez czytniki ekranu jako domyślny język dokumentu.
Najlepsze praktyki
- Wystarczy podstawowy kod języka (np.
lang="pl"). Kod regionu (np.pl-PL,en-GB,en-US) dodawaj tylko wtedy, gdy ma znaczenie dla wymowy lub pisowni, np. przy odmianach języka angielskiego. - Zweryfikuj automatycznie generowany kod w systemach zarządzania treścią – upewnij się, że instalacja wtyczek wielojęzycznych prawidłowo podmienia atrybut w elemencie nadrzędnym przy przełączaniu flag.
- Dbaj o czystość kodu i usuwaj puste atrybuty
lang=""z szablonów elementów, które mogą dezorientować technologie asystujące.
Metody testowania
- Narzędzie deweloperskie (ang.) Developer Tools: Otwórz podgląd drzewa DOM, zlokalizuj element główny
<html>i sprawdź, czy ma atrybutlangz poprawnym znacznikiem języka (np.lang="pl") i czy ten język odpowiada głównemu językowi treści strony. - NVDA: Uruchom czytnik ekranu i odsłuchaj fragment tekstu strony. Sprawdź, czy syntezator czyta go z właściwą wymową. Upewnij się, że w ustawieniach mowy NVDA jest włączona opcja automatycznego przełączania języka (domyślnie włączona) i że masz zainstalowany głos dla tego języka. Bez tego test nie wykaże błędu.
- (ang.) W3C Markup Validation Service: Sprawdź stronę w walidatorze. Zgłosi on błąd, jeśli wartość atrybutu
langnie jest poprawnym znacznikiem języka.
Sprawdź swoją wiedzę
W linku poniżej znajduje się 6 miniaturowych okienek przeglądarki (ramki iframe) ładujących różne strony internetowe. Twoim zadaniem jest sprawdzenie, czy każda z nich ma prawidłowo zdefiniowany domyślny język naturalny.
Jak to sprawdzić?
- Zbadaj zawartość każdej ramki za pomocą narzędzi deweloperskich (Zbadaj element).
- Odszukaj główny znacznik
<html>wewnątrz dokumentu ramki. - Sprawdź obecność i wartość atrybutu
lang. - Zwróć uwagę na zgodność zadeklarowanego języka z faktyczną treścią strony oraz poprawność kodu (BCP 47).
Proponowane narzędzia: Narzędzie deweloperskie (ang.) Developer Tools, NVDA
Notatka: Zanim zajrzysz do rozwiązania, przetestuj i zapisz swoje wnioski na kartce.
#1 BŁĄD
Problem: Całkowite pominięcie atrybutu lang w głównym znaczniku <html>.
Dlaczego: Bez tej deklaracji oprogramowanie użytkownika nie może ustalić języka strony i używa ustawień domyślnych (np. bieżącego głosu syntezatora), które nie muszą odpowiadać językowi treści. Osoba, której czytnik domyślnie mówi po angielsku, usłyszy polski tekst czytany według angielskiej wymowy.
Naprawa: Dodaj atrybut: <html lang="pl">.
#2 BŁĄD
Problem: Użyto nieoficjalnego kodu języka: lang="polski".
Dlaczego: Kod języka musi być zgodny ze standardem BCP 47, który opiera się m.in. na kodach dwuliterowych (ISO 639-1, np. „pl”, „en”) z opcjonalnymi rozszerzeniami regionu (np. „en-US”) lub rzadziej kodach trzyliterowych. Przeglądarki i czytniki nie zrozumieją pełnego słowa „polski”.
Naprawa: Zmień wartość na poprawny kod: <html lang="pl">.
#3 BŁĄD
Problem: Brak spójności między zadeklarowanym atrybutem a faktyczną zawartością. Kod wskazuje lang="en", podczas gdy treść strony jest w języku polskim.
Dlaczego: Chociaż technicznie język „da się programowo odczytać” (jest to „en”), to odczytywany jest błędnie względem treści. Reguła ACT W3C (ang.) „HTML page language subtag matches default language” wymaga, by kod języka w atrybucie lang odpowiadał językowi naturalnemu, w którym napisano większość treści, więc taka strona nie spełnia kryterium 3.1.1. Czytnik ekranu spróbuje przeczytać polski tekst używając angielskich reguł wymowy, co stworzy niezrozumiały bełkot.
Naprawa: Dostosuj atrybut do treści: <html lang="pl">.
#4 DOBRZE
Dlaczego: Zastosowano poprawny, dwuliterowy kod języka pl (znacznik BCP 47) w znaczniku <html>. Treść strony jest w języku polskim, więc wszystko się zgadza.
#5 DOBRZE
Dlaczego: Zastosowano rozszerzony format z kodem kraju lang="en-US". Kod regionu jest tu uzasadniony, bo wskazuje amerykańską odmianę angielskiego, co ma znaczenie dla wymowy i pisowni. Sam kod en również spełniłby kryterium.
#6 BŁĄD
Problem: Zamiast atrybutu lang w znaczniku <html>, użyto tagu <meta name="language" content="pl">.
Dlaczego: <meta name="language"> nie jest elementem zdefiniowanym w HTML – przeglądarki go ignorują, więc język strony pozostaje nieokreślony programowo. Język domyślny deklaruje się atrybutem lang w elemencie <html>; dawna pragma <meta http-equiv="content-language"> jest w HTML niezgodna ze standardem.
Naprawa: Usuń meta tag i dodaj atrybut do HTML: <html lang="pl">.
Źródła
- Abou-Zahra S., Eggert E., Vanderheiden G. [i in.] (red.), „3.1.1 Language of Page Level A”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.2 Quick Reference, 2025, https://www.w3.org/WAI/WCAG22/quickref/#language-of-page [dostęp: 28.05.2026].
- Accessibility Guidelines Working Group Participants, „Understanding SC 3.1.1 Language of Page (Level A)”, [w:] WCAG 2.2 Understanding Docs, 2026, https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Understanding/language-of-page.html [dostęp: 28.05.2026].
- World Wide Web Consortium (W3C), „H57: Using the language attribute on the HTML element”, [w:] Techniques for WCAG 2.2, 2026, https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Techniques/html/H57 [dostęp: 14.10.2026].
- World Wide Web Consortium (W3C), „Kryterium sukcesu 3.1.1 Język strony”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, tłum. Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, 2021, https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#jezyk-strony [dostęp: 28.05.2026].
- DOCK sp. z o.o., WCAG 3.1.1: Język strony, https://wcag.dock.codes/pl/dokumentacja/kryteria-sukcesu-wcag/wcag-311/ [dostęp: 28.05.2026].
- Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO), ISO 639 language codes, 2026, https://www.iso.org/iso-639-language-code [dostęp: 28.05.2026].
- Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO), ISO 3166 country codes, 2026, https://www.iso.org/iso-3166-country-codes.html [dostęp: 28.05.2026].
- MDN contributors, „lang HTML global attribute”, [w:] MDN Web Docs, Mozilla, 2026, https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Reference/Global_attributes/lang [dostęp: 14.10.2026].
- ACT Rules Community Group, „HTML page language subtag matches default language”, [w:] ACT Rules, W3C Web Accessibility Initiative, 2026, https://www.w3.org/WAI/standards-guidelines/act/rules/ucwvc8/ [dostęp: 14.10.2026].
Dodatkowe linki
- W3C WCAG:
- Dokładna definicja: https://www.w3.org/WAI/WCAG22/quickref/#language-of-page
- Dokument pomocniczy W3C: https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Understanding/language-of-page.html