NVDA

NVDA to darmowy, otwarty i przenośny czytnik ekranu ((ang.) screen reader) przeznaczony dla systemu operacyjnego Microsoft Windows. Jest rozwijany przez organizację NV Access we współpracy z globalną społecznością użytkowników.

Głównym celem NVDA jest umożliwienie osobom niewidomym i niedowidzącym korzystania z komputera poprzez odczytywanie zawartości ekranu za pomocą syntezy mowy lub prezentowanie jej na monitorze brajlowskim.

Skąd pobrać?

Program NVDA jest dostępny całkowicie za darmo.

Które kryteria WCAG 2.2 przetestujesz tym narzędziem?

NVDA to jedno z podstawowych narzędzi testów ręcznych. Pozwala sprawdzić, jak technologia wspomagająca odczytuje strukturę strony, nazwy i role elementów oraz komunikaty. Narzędzia automatyczne nie ocenią tego w pełni. NVDA nie zastępuje jednak innych metod, takich jak przegląd kodu, testy samą klawiaturą, powiększenie strony czy pomiar kontrastu. WCAG nie wymaga testowania konkretnym czytnikiem ekranu. Zestaw przeglądarek i technologii wspomagających ustala się przed audytem.

Kryteria, przy których testy z czytnikiem ekranu są szczególnie przydatne, to między innymi:

Nazwa KryteriumCo weryfikuje NVDA?
1.1.1 Treść nietekstowaPoprawność i opisowość tekstów alternatywnych (alt) dla znaczących obrazów oraz pomijanie obrazów dekoracyjnych.
1.3.1 Informacje i relacjePoprawność odczytywania struktury strony, w tym nagłówków (H1-H6), list, ról elementów interaktywnych (przycisk, link, pole wyboru), a także poprawność atrybutów ARIA i semantyki HTML5.
1.3.2 Zrozumiała kolejnośćSprawdzenie, czy logiczna kolejność odczytu przez czytnik ekranu jest zgodna z wizualną (np. w tabelach danych lub złożonych komponentach).
2.1.1 KlawiaturaMożliwość obsługi wszystkich funkcji strony wyłącznie za pomocą klawiatury (Tab, Enter, Spacja, strzałki).
2.4.1 Możliwość pominięcia blokówDziałanie mechanizmów pomijania bloków (np. linki (ang.) „Skip to main content”), umożliwiających szybki dostęp do głównej treści.
2.4.4 Cel łącza (w kontekście)Upewnienie się, że cel każdego linku jest zrozumiały z jego tekstu, szczególnie przy nawigacji po liście linków.
2.4.6 Nagłówki i etykietyUpewnienie się, że nagłówki i etykiety opisują temat lub cel treści, której dotyczą. Wszystkie nagłówki przejrzysz szybko w liście elementów (NVDA + F7 → Nagłówki).
3.3.2 Etykiety lub instrukcjeWeryfikacja, czy pola formularzy mają poprawnie powiązane i odczytywane etykiety oraz instrukcje, a także czy komunikaty o błędach są zrozumiałe.
4.1.2 Nazwa, rola, wartośćWeryfikacja, czy nazwy, role i stany elementów interaktywnych (np. przycisk, pole formularza, stan „zaznaczony”) są poprawnie ogłaszane.
4.1.3 Komunikaty o statusieSprawdzenie, czy dynamiczne komunikaty (np. o błędach, sukcesie, aktualizacji koszyka) są ogłaszane użytkownikowi bez przenoszenia fokusu.

Jak testować?

Testowanie z NVDA polega na przejściu przez całą stronę internetową lub aplikację, symulując sposób, w jaki robi to użytkownik niewidomy, polegając wyłącznie na mowie syntetycznej i klawiaturze.

Podstawowa procedura testowania:

  1. Uruchomienie NVDA: Użyj skrótu Ctrl + Alt + N (jeśli nie został zmieniony) lub uruchom program z menu Start. Klawisz NVDA to domyślnie Insert lub 0 na klawiaturze numerycznej. W ustawieniach możesz zamiast nich wybrać Caps Lock.
  2. Nawigacja klawiaturą (Tabulacja):
    • Nawiguj po wszystkich interaktywnych elementach na stronie (linki, przyciski, pola formularza) za pomocą klawisza Tab (następny) i Shift + Tab (poprzedni).
    • Weryfikuj: Czy kolejność tabulacji jest logiczna? Czy każdy interaktywny element otrzymuje fokus? Czy NVDA poprawnie ogłasza nazwę i rolę elementu (np. „przycisk Zaloguj”, „link Czytaj więcej”)?
  3. Nawigacja za pomocą klawiszy skrótów (Tryb przeglądania/czytania):
    • Używaj klawiszy jednoliterowych, aby skakać po elementach strukturalnych, co jest kluczowe dla zaawansowanych użytkowników:
      • H: Następny nagłówek. Shift + H: Poprzedni nagłówek.
      • L: Następna lista. Shift + L: Poprzednia lista.
      • F: Następne pole formularza. Shift + F: Poprzednie pole formularza.
      • T: Następna tabela. Shift + T: Poprzednia tabela.
      • B: Następny przycisk. Shift + B: Poprzedni przycisk.
      • G: Następna grafika. Shift + G: Poprzednia grafika.
      • Ctrl + Strzałka w górę: Przechodzi do poprzedniego akapitu i odczytuje go.
      • Ctrl + Strzałka w dół: Przechodzi do następnego akapitu i odczytuje go.
    • Weryfikuj: Czy struktura strony jest logiczna? Czy nagłówki są poprawnie zagnieżdżone i opisowe? Czy NVDA ogłasza punkty orientacyjne ((ang.) Landmarks) (skrót NVDA + F7 → Punkty orientacyjne)?
  4. Testowanie Treści:
    • Użyj klawisza ↓ (strzałka w dół), aby czytać tekst linia po linii, weryfikując, czy wszystkie treści są dostępne i odczytywane w poprawnej, logicznej kolejności.
    • Użyj skrótu NVDA + F7 → Lista elementów, aby przejrzeć listę linków i sprawdzić, czy ich teksty są opisowe. Powtarzające się „Czytaj więcej” nie naruszają 2.4.4, jeśli cel linku wynika z kontekstu (np. z akapitu, w którym link się znajduje). Wymóg zrozumiałości samego tekstu linku to kryterium 2.4.9 (AAA).
  5. Testowanie Formularzy i Interakcji:
    • Wypełnij wszystkie pola formularza. Sprawdź, czy NVDA automatycznie przełącza się w tryb formularza/edycji przy wejściu do pola (lub użyj NVDA + Spacja, aby wymusić przełączenie).
    • Weryfikuj, czy komunikaty o błędach są ogłaszane natychmiast po wystąpieniu i są zrozumiałe.
  6. Dokumentacja: Zawsze zapisuj szczegółowe notatki, w tym wersję NVDA, używaną przeglądarkę (NVDA jest często testowany z Firefoxem lub Chrome) oraz dokładny opis błędu, ponieważ różne kombinacje czytników/przeglądarek mogą dawać różne wyniki.

Dodatkowe linki