1.4.10 Zawijanie treści (ang.) Reflow
Spis treści
Istota i cel kryterium
Głównym celem tego kryterium jest umożliwienie użytkownikom powiększania treści bez konieczności przewijania jej w dwóch kierunkach (pionowo i poziomo jednocześnie) w celu przeczytania wiersza tekstu. Standard wymaga, aby zawartość „przepływała” (dostosowywała się) do obszaru widocznego ((ang.) viewport) w następujących warunkach:
- Dla treści czytanych poziomo (np. język polski): przy szerokości wynoszącej 320 pikseli CSS.
- Dla treści czytanych pionowo (niektóre języki azjatyckie): przy wysokości wynoszącej 256 pikseli CSS.
Wartość 320 pikseli odpowiada powiększeniu strony o szerokości 1280 pikseli do poziomu 400%. Dzięki temu osoby słabowidzące nie tracą orientacji i nie muszą wykonywać uciążliwych ruchów kursorem „od lewej do prawej”, aby przeczytać każde zdanie.
Definicja w j. angielskim
Definicja dostępna pod adresem:
https://www.w3.org/WAI/WCAG22/quickref/#reflow
Definicja w j. polskim
Definicja dostępna pod adresem:
https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#dopasowanie-do-ekranu
Słownik pojęć
- Układ dwuwymiarowy
-
–
układ, w którym znaczenie treści lub sposób jej używania zależy od rozmieszczenia elementów jednocześnie w poziomie i w pionie. Wymagają go np. obrazy potrzebne do zrozumienia (mapy, diagramy, wykresy), wideo, gry, prezentacje, tabele danych (ale nie pojedyncze komórki) oraz interfejsy, w których paski narzędzi muszą pozostać widoczne podczas pracy z treścią. Dla takich części treści dopuszczalne jest przewijanie w dwóch wymiarach; pozostała treść strony nadal musi się zawijać.
- Obszar widoczny (ang.) viewport
-
–
obiekt, w którym oprogramowanie użytkownika prezentuje treść
Uwaga: Oprogramowanie użytkownika prezentuje treść poprzez jeden lub więcej obszarów roboczych. Do obszarów roboczych (operacyjnych) zaliczamy okna, ramki, głośniki, wirtualne okulary. Obszar roboczy może zawierać w sobie inny obszar roboczy (na przykład osadzone ramki). Komponenty interfejsu użytkownika generowane przez oprogramowanie użytkownika, jak podpowiedzi, menu i komunikaty, nie są obszarami roboczymi.
W polskim tłumaczeniu WCAG to pojęcie nosi nazwę „obszar roboczy”. W przypadku stron internetowych obszarem widocznym jest najczęściej obszar okna przeglądarki, w którym wyświetlana jest strona, bez pasków narzędzi i kart.
Źródło: World Wide Web Consortium (W3C), „obszar roboczy”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, tłum. Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, 2021, https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#dfn-obszaru-roboczego [dostęp: 12.10.2026].
- Piksele CSS (ang.) CSS pixels
-
–
kąt widzenia wynoszący około 0,0213 stopnia
Piksel CSS jest kanoniczną jednostką miary dla wszystkich długości i pomiarów w CSS. Jednostka ta jest niezależna od gęstości i różni się od rzeczywistych pikseli sprzętowych obecnych na wyświetlaczu. Programy użytkownika i systemy operacyjne powinny zapewnić, że piksel CSS jest ustawiony jak najbliżej wartości i jednostek piksela referencyjnego zdefiniowanego w (ang.) CSS Values and Units Module Level 3 reference pixel [ css3-values ], który uwzględnia fizyczne wymiary wyświetlacza oraz zakładaną odległość oglądania (czynniki, których autorzy treści nie mogą określić).
Źródło: World Wide Web Consortium (W3C), „piksel CSS”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, tłum. Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, 2021, https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#dfn-pikselom-css [dostęp: 12.10.2026].
Definicja w WCAG 2.2 ma taką samą treść: https://www.w3.org/TR/WCAG22/#dfn-css-pixels.
Wpływ na dostępność (Kogo wspierasz?)
- Osoby z niepełnosprawnościami motorycznymi: Zapewniając pionowy układ, ułatwiasz nawigację osobom, dla których precyzyjne sterowanie suwakami poziomymi jest trudne lub niemożliwe.
- Osoby słabowidzące: Zastosuj to kryterium, aby umożliwić im czytanie tekstu w dużym powiększeniu bez utraty kontekstu i orientacji na stronie.
- Użytkownicy z zaburzeniami poznawczymi (np. dysleksją): Pamiętaj, że konieczność operowania dwoma paskami przewijania drastycznie zwiększa wysiłek umysłowy i utrudnia skupienie się na meritum informacji.
- Użytkownicy urządzeń mobilnych: Choć wytyczna skupia się na powiększeniu, jej wdrożenie naturalnie poprawia komfort osób korzystających ze smartfonów.
Zasady wdrażania i wymagania techniczne
Aby spełnić kryterium, musisz zadbać o pełną elastyczność interfejsu:
- Projektowanie responsywne ((ang.) Responsive Web Design): Wykorzystuj reguły CSS (ang.) Media Queries, aby definiować punkty przełamania, w których elementy zmieniają swój układ z poziomego na pionowy.
- Relacja z kryterium 1.4.4 Zmiana rozmiaru tekstu: Układ dopasowany do wąskiego ekranu nie może uniemożliwić powiększenia tekstu do 200% (np. przez zmniejszenie czcionki w punkcie przełamania). Wystarczy, że tekst da się powiększyć jednym mechanizmem przeglądarki, zwykle powiększeniem całej strony.
- Jednostki relatywne: Porzuć sztywne piksele na rzecz jednostek takich jak
%,em,remczyvw. Unikaj nadawania stałej szerokości (np.width: 1200px) kontenerom głównym. - Nowoczesne układy CSS: Stosuj CSS Flexbox oraz CSS Grid. Używaj właściwości
flex-wrap: wrap, aby elementy automatycznie przeskakiwały do nowej linii, gdy zabraknie dla nich miejsca. - Skalowanie mediów (dobra praktyka): Każdy obraz powinien posiadać regułę
max-width: 100%orazheight: auto, co zapobiegnie jego „wystawaniu” poza krawędź ekranu. - Zarządzanie tekstem: Zastosuj właściwości
overflow-wrap: break-wordlubword-wrap: break-word, aby zapobiec rozpychaniu layoutu przez bardzo długie adresy URL lub nieprzerwane ciągi znaków.
Wyjątki i sytuacje szczególne
Przewijanie w dwóch kierunkach jest dopuszczalne, gdy układ dwuwymiarowy jest niezbędny do zrozumienia treści:
- Mapy i wykresy: Gdzie relacja przestrzenna jest kluczowa.
- Tabele danych: Same tabele mogą wymagać przewijania, ale tekst wewnątrz komórek powinien być czytelny.
- Gry i prezentacje: Gdzie zmiana układu zniszczyłaby sens aplikacji.
- Interfejsy z paskami narzędzi: Gdy narzędzia muszą pozostać widoczne podczas edycji treści.
- Kod źródłowy i listy zagnieżdżone: Gdzie wcięcia są krytyczne dla znaczenia struktury.
Przykłady implementacji
Najczęstsze błędy
- F102: Zniknięcie treści lub funkcjonalności po zawężeniu okna lub powiększeniu widoku.
- Sztywne szerokości: Ustawienie
widthlubmin-widthwiększego niż 320px dla głównych kontenerów. - Brak łamania słów: Brak właściwości
overflow-wrap: break-word, co powoduje, że długie linki „wypychają” layout. - Błąd pozycjonowania: Użycie
position: fixed, które przy powiększeniu zasłania dużą część treści. - Obrazy rozpychające układ: Szeroka grafika bez ograniczenia szerokości rozpycha układ tak, że akapity lub inne elementy nieobjęte wyjątkiem wychodzą poza ekran i trzeba je przewijać w poziomie, aby je przeczytać. Sam poziomy pasek wywołany przez grafikę potrzebną do zrozumienia (np. mapę) albo wideo nie jest błędem, jeśli reszta treści się zawija – mimo to warto dodać
max-width: 100%.
Najlepsze praktyki
- Strategia (ang.) Mobile-First: Buduj kod zaczynając od najmniejszych ekranów, co ułatwia późniejsze zarządzanie przepływem treści.
- Semantyczny HTML: Korzystaj ze znaczników takich jak
<main>,<nav>czy<article>, co w połączeniu z elastycznym CSS tworzy stabilną strukturę. - Weryfikacja powiększenia: Pamiętaj, że testy na telefonie to nie wszystko – zawsze sprawdzaj widok przy 400% powiększenia w przeglądarce desktopowej.
Metody testowania
- Narzędzie deweloperskie (ang.) Developer Tools: Ustaw szerokość okna na 320 pikseli i zweryfikuj, czy cały tekst mieści się w pionowym widoku bez konieczności przewijania w poziomie.
- Testowanie manualne: Zwiększ powiększenie w przeglądarce do 400% i sprawdź, czy żadna funkcjonalność ani informacja nie została ucięta lub przysłonięta przez inne elementy.
Sprawdź swoją wiedzę
W linku poniżej znajduje się 5 elementów interfejsu. Twoim zadaniem jest sprawdzenie, czy przy szerokości okna 320 pikseli CSS da się przeczytać i użyć całej ich treści, przewijając tylko w pionie.
Jak wykonać test?
- Ustaw szerokość 320 pikseli jednym ze sposobów: w oknie przeglądarki o szerokości 1280 pikseli powiększ stronę do 400% (Ctrl + +, na komputerze Mac: Cmd + +) albo w narzędziach deweloperskich włącz tryb urządzenia (w Chrome i Firefoksie: Ctrl + Shift + M) i wpisz szerokość 320.
- Sprawdź szerokość: wpisz w konsoli
window.innerWidth, wynik powinien wynosić około 320. - Przy każdym przykładzie sprawdź, czy cały tekst i wszystkie elementy da się przeczytać i użyć bez przewijania w bok oraz czy nic nie znika. Sam poziomy pasek przewijania nie przesądza o błędzie: wyjątkiem są treści, które wymagają układu dwuwymiarowego, np. mapy, wykresy i tabele danych.
Proponowane narzędzia: Narzędzie deweloperskie (ang.) Developer Tools
Notatka: Zanim zajrzysz do rozwiązania, uruchom wybrane narzędzia testowe i zapisz swoje wnioski na kartce.
#1 BŁĄD
Problem: Kontener tekstu ma sztywną szerokość (width: 500px).
Dlaczego: Gdy okno jest węższe niż 500px (np. na telefonie), tekst nie zawija się, lecz wymusza przewijanie poziome. Czytanie tekstu, który wymaga scrollowania w bok, jest bardzo uciążliwe.
Naprawa: Używać width: 100% lub max-width.
#2 DOBRZE
Dlaczego: Kontener używa szerokości względnej (width: 100%). Treść automatycznie dopasowuje się do dostępnej przestrzeni (Reflow), niezależnie od tego, jak wąskie jest okno.
#3 BŁĄD
Problem: Menu ma zablokowane zawijanie (flex-wrap: nowrap).
Dlaczego: Przy szerokości 320 px cztery z sześciu linków są poza widocznym obszarem i trzeba przewijać menu w bok, żeby je zobaczyć.
Naprawa: Włączyć zawijanie (flex-wrap: wrap) lub zmienić typ menu na mobilne (hamburger) przy małych szerokościach.
#4 BŁĄD
Problem: Baner z tekstem ma sztywną szerokość 450 px (właściwość CSS width).
Dlaczego: Przy szerokości 320 CSS px napis na banerze wychodzi poza ekran i trzeba przewijać w poziomie, żeby go przeczytać.
Uwaga: grafiki potrzebne do zrozumienia (np. mapy, wykresy) są objęte wyjątkiem dla układu dwuwymiarowego, ale i tak warto dodać max-width: 100%.
Naprawa: Dodać styl max-width: 100%; height: auto;.
#5 BŁĄD
Problem: Układ kolumnowy oparty na sztywnych pikselach (200px + 400px = 600px).
Dlaczego: Przy szerokości 320 px kolumna z treścią jest poza ekranem i żeby przeczytać tekst, trzeba przewijać w bok.
Naprawa: Użyć CSS Media Queries, aby poniżej pewnej szerokości zmienić układ na jednokolumnowy (flex-direction: column).
Źródła
- Abou-Zahra S., Eggert E., Vanderheiden G. [i in.] (red.), „1.4.10 Reflow Level AA”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.2 Quick Reference, 2025, https://www.w3.org/WAI/WCAG22/quickref/#reflow [dostęp: 13.05.2026].
- Accessibility Guidelines Working Group Participants, „Understanding SC 1.4.10 Reflow (Level AA)”, [w:] WCAG 2.2 Understanding Docs, 2025, https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Understanding/reflow.html [dostęp: 13.05.2026].
- Accessibility Guidelines Working Group Participants, „Technique F102: Failure of Success Criterion 1.4.10 due to content disappearing and not being available when content has reflowed”, [w:] Techniques for WCAG 2.2, 2026, https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Techniques/failures/F102 [dostęp: 13.05.2026].
- World Wide Web Consortium (W3C), „Kryterium sukcesu 1.4.10 Dopasowanie do ekranu”, [w:] Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1, tłum. Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, 2021, https://www.w3.org/Translations/WCAG21-pl/#dopasowanie-do-ekranu [dostęp: 13.05.2026].
- DOCK sp. z o.o., WCAG 1.4.10: Przepływ treści, https://wcag.dock.codes/pl/dokumentacja/wcag-1410/ [dostęp: 13.05.2026].
Dodatkowe linki
- W3C WCAG:
- Dokładna definicja: https://www.w3.org/WAI/WCAG22/quickref/#reflow
- Dokument pomocniczy W3C: https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Understanding/reflow.html